Hou je vast aan de takken van de bomen, want sinds kort is er een onmisbaar boek over filosoferen met kinderen.
Nooit te klein om groot te denken is geen boek met tips & tricks. Want net zoals fietsen kan je ook filosoferen niet leren uit een boek. Waarom er dan wel over schrijven? Omdat Ilse Daems en Paulien Hilbrink je vooral goesting willen doen krijgen om echt te luisteren naar kinderen, mee te dansen op hun gedachten en je zo opnieuw willen laten verwonderen. En omdat zij meesters zijn in hun vak, slagen zij daar met verve in.
Dit boek bestaat uit een linkerkant en een rechterkant. Links lees je de gesprekken met kinderen, rechts de heldere en frisse reflectie daarop. Wat gebeurt er in het gesprek, waar zit de filosofie, waarom stelt de gespreksleider een bepaalde vraag? Dat klinkt misschien ingewikkeld, maar door de geniale vormgeving van Leen Depooter die de reflecties telkens op een subtiele bosgroene achtergrond zet, raak je nooit de weg kwijt. (En als dat al zou gebeuren, is dat ook niet erg). De gesprekken worden afgewisseld met de zoektocht van de auteurs naar hun eigen houding en stem en columns die je aan het denken zetten over de praktijk van het filosoferen, of je nu beginner bent of expert. Een rijkdom aan perspectieven komt voorbij.
Waar ik echt heel blij mee ben en ook nog nooit in een ander boek tegenkwam maar wel naar zocht, is het hoofdstuk waar de vragen van kinderen worden gekoppeld aan de vragen van bekende filosofen. Want “waarom wordt het werk van filosoferen zelden of nooit gepresenteerd in vraagvorm? Waarom wordt de geschiedenis van de filosofie niet op die manier verteld?”. De auteurs zijn de eersten die hier een meer dan relevante vraag opwerpen en er ook iets mee doen. Dat levert echt een briljant hoofdstuk op!
Ook de tekeningen van Randall Casaer zijn buiten categorie. Suggestief en vol verbeelding omhelzen ze een heel universum. Alleen al het beeld op de cover zet je denken aan: is het een boom, een broccoli, een stel hersenen? En dan al die figuurtjes errond, die balanceren, denken, schommelen, bellen blazen,… Het spel spat eraf.
Dit boek staat als een boom. Door de manier waarom Ilse Daems en Paulien Hilbrink je vertellen over filosoferen met kinderen, durf je opnieuw te spelen, te verkennen en af en toe van het pad afwijken. Met de kinderen als volleerde gidsen. Als er één boek het verdient om een basiswerk te worden en door een groot publiek te worden gelezen, dan is het wel Nooit te klein om groot te denken. Dat het boek amper twee weken na verschijnen toe was aan een 2e druk, zegt voldoende.
Nooit te klein om groot te denken. Filosoferen met kinderen
Ilse Daems en Paulien Hilbrink (tekst) | Randall Casaer (ill.) | Leen Depooter (vorm) | Uitgeverij Boom | 2026 | 208 blz