Filosofeerkamp: om te denken heb je enkel je hoofd nodig

wat heb jij nodig om goed te kunnen denken? ontdek het op ons zomerkamp

Denk jij ook zoveel na? Zit je hoofd vol vragen? Tijdens het zomerkamp krijgt je hoofd vol vragen gezelschap. Van allemaal andere hoofden vol vragen en ideeën. Dat wordt gezellig! Want zo komen we te weten wat we allemaal nodig hebben om goed te kunnen denken over al die interessante vragen die rondslingeren in de wereld.

Elke dag onderzoeken we op een speelse manier een boeiende vraag die we vanuit verschillende standpunten bekijken, die we proberen te ontrafelen, die ons kritisch en creatief leert denken. Misschien stap jij nadien met andere voeten de wereld in. Onze handen gaan we gebruiken om onze ideeën en woorden in beelden te vertalen. Zo maken we een leuke filosofieposter die je op het einde een mooi plekje kan geven in je kamer.

Een zomerkamp is dus denken, spelen, praten en creatief bezig zijn rond een filosofisch thema. Met je hoofd, maar ook met je handen, voeten en ogen. En met een kleine groep andere nieuwsgierige kinderen.

Ook iets voor jou? Schrijf dan snel in, het kamp in Wijnegem is ondertussen volzet, maar er zijn nog plaatsen voor Borgerhout. Hier vind je alle info.

Meer van dat? Kijk dan eens naar ons aanbod voor kinderen.

 

 

 

“Hoe vertel ik aan mij klasgenoten wat filosoferen is?”

Dat vroeg een meisje net voor we aan de 2e workshop in Wijnegem zouden beginnen. Haar juf, die had wel een vaag idee van wat filosoferen was. Maar haar klasgenoten begrepen er echt niets van. Het standaardantwoord: “Filosoferen is nadenken over vragen waarop meerdere antwoorden mogelijk zijn”, blijkt toch niet zo helder in de ogen van een bende 8-jarigen. Terecht. Want die omschrijving dekt amper de lading. Dan zouden we wiskunde ook kunnen vergelijken met het werken met cijfers.

Maar een mens moet ergens beginnen. Misschien heeft ze na onze filosofeerworkshop van vandaag wel een beter antwoord klaar. De kinderen plaatsten eerst individueel een aantal begrippen (naar de kapper gaan/lachen/huiswerk maken/knuffelbeer/kooi/…) in 2 cirkels: dingen die enkel bij mensen horen en dingen die enkel bij dieren horen. Makkie…tot ze natuurlijk echt begonnen na te denken. Want er blijkt toch een soort ‘grijze zone’ te bestaan die niet zo afgelijnd is. En wat zegt dat dan over ons als mens (of dier?) Toen we de oefening nadien samen deden met grote hulahoops als cirkel en de begrippen op kaartjes, bleken er toch wat vragen te rijzen.

Hoort een kooi bij een mens of een dier?

“Een kooi hoort wel bij dieren, maar wij mensen hebben toch ook gevangenissen? Dus het is eigenlijk voor allebei.”

“Ja, maar gevangenis is een woord dat iets voor mensen aanduidt en daar ga je heen als je iets fout hebt gedaan. Dat is dus niet hetzelfde als een kooi. “

Over Lego-blokken:

“Lego-blokken horen echt wel bij mensen. Er bestaat zelfs een heel Lego-land. Dat hebben dieren toch niet.”  (hilariteit alom, want misschien hebben dieren wel in het geheim ganse pretparken!)

“Maar ook dieren kunnen toch spelen met lego-blokken?”

“Dieren weten niet wat ze met die blokken moeten doen, bijten ze misschien zelfs stuk. Enkel mensen weten dat ze met Lego-blokken moeten en kunnen bouwen.”

“Maar wij (mensen) gebruiken speelgoed ook niet altijd waarvoor het dient en weten niet altijd wat we ermee moeten doen.”

Het gesprek ging verder over het feit of dieren konden dansen. Dat is misschien een makkelijk te beantwoorden vraag. Maar wat is dansen nu echt? Denken we daar allemaal hetzelfde over? Dat bleek niet zo te zijn, want waar de éne het toch belangrijk vond dat je trainde (bv. voor ballet), vond de andere een simpele beweging al voldoende om als dans bestempeld te worden. En misschien is het gewoon een afspraak onder mensen (dat woord ‘dansen’) en is het in werkelijkheid iets heel anders. Je kan dus wel zeggen dat je denkt dat dieren kunnen dansen, maar kan je ook zeggen waarom? En bedoelen we hetzelfde wanneer we spreken over ‘dansen’? In die verwarring toch blijven luisteren naar en praten met elkaar, dat is een grote gave. En dan samen nadenken over wat we echt bedoelen en nieuwe mogelijkheden en pistes zoeken.

Daar ontstaat filosoferen. Op de grens van verwondering, vraag en een tikkeltje verwarring. Dat deden de kinderen weer geweldig vandaag. Ik gooide af en toe een vraag in de groep die ook het proces onder de loep nam: wat hebben we nodig om deze vraag te onderzoeken? Kunnen we meer te weten komen op een andere manier? Hebben we de juiste vragen gesteld? Ook dat reflecteren laat kinderen toe om hun eigen denkproces in kaart te brengen en aan (zelf)evaluatie te doen.

En wat die klasgenoten betreft: die zullen wel ontdekken dat het antwoord op de vraag ‘Kunnen dieren dansen?’ niet zo simpel te beantwoorden is met een ja of nee. En dat het morgen anders kan zijn. Zij zijn natuurlijk altijd welkom om het eens te komen proberen!

Wij zijn niet bang…van nadenken!

Dit weekend gingen in de bibliotheek van Lint 6 kleine filosofen aan de slag! Net zoals in Wijnegem, vertrokken we ook hier vanuit een verhaal van Kikker en Pad: Reuzen en draken. (Uit het boek van A. Lobel ‘Kikker en Pad zijn altijd samen’).

We dachten samen na over wat dapper zijn is en of bang zijn ook goed kan zijn.  De voorbeelden van dingen waar je bang voor kan zijn, waren eindeloos (pesten, spinnen, nachtmerries, enge films, opgesloten geraken in het toilet,…). Toch ook een lichtpuntje. Je kan namelijk wel bang zijn, maar als je doorzet (en dapper bent!), dan komt alles meestal wel goed. De meeste mensen worden toch gered wanneer ze opgesloten zitten in het toilet? Zou je dan echt kunnen stoppen met bang zijn?

Ik heb zo’n flauw vermoeden dat ik hier een bende dappere denkers onder mijn hoede mag nemen…

Volgende week stappen ze weer de Denkkaravaan in voor een nieuwe workshop filosoferen!

“Wanneer je bang bent voor iets, maar het toch doet…dan ben je dapper.”

Vandaag hielden we de kick-off van de workshopreeks Op Denkavontuur! in ’t Gasthuis van Wijnegem. Een groepje nieuwsgierige kinderen ging er filosoferen. Voor velen was het de eerste keer.

Dat is natuurlijk spannend, maar misschien was het verhaal van Kikker en Pad die bergen beklimmen, oog in oog komen te staan met een slang, onder een lawine worden bedolven,… nog spannender. Het verhaal van Arnold Lobel is een uitstekende starter om na te denken over dapper en bang zijn. Kan je dapper en bang zijn tegelijkertijd? (natuurlijk wel) Is bang zijn ook voor iets goed? (ja hoor, want als je niet bang bent voor een vulkaan en je gaat wandelen wanneer die uitbarst, dan ben je dood). Zijn kinderen banger dan volwassenen? (misschien wel, want hoe ouder je bent, hoe meer je weet en dan moet je minder bang zijn. Of misschien net meer?).

En zo gingen die kinderen maar verder. Ontdekken en onderzoeken wat het nu is wat ons bang maakt, of dapper, of het hoort bij het leven of niet.

Het werd een geweldige eerste kennismaking. We kwamen er niet uit of Kikker en Pad nu dapper waren (de meeste kinderen vonden eerder van niet). Dat is ook niet erg. Die verwarring hoort nu eenmaal bij filosoferen.  Eén ding weet ik wel zeker: durven denken…dat is dapper!

Wil je ook aan de slag? Ik gebruikte dit filmpje. Het verhaal ‘Reuzen en draken’ is ook te vinden in het boek Kikker en Pad zijn altijd samen.

 

“Je hersenen denken meer na dan je hoofd”

Dit bedacht een jongen tijdens één van de workshops filosoferen het voorbije weekend. Het werden sessies met diepe gedachten, vrolijke fantasieën en feestelijke energie van veel kinderen. Heerlijk om mee aan de slag te gaan.

Want als onze hersenen meer nadenken dan ons hoofd, denkt ons hoofd dan ook na? Kan je teveel denken? Kan je hoofd te klein worden? Hoe weten je hersenen wat ze moeten denken?

Maar we onderzochten ook of de Eiffeltoren nu meer of minder kunst was dan een schilderij van Monet. Is een gebouw wel kunst? En er werden wel meer dan 30 vragen aan een bloemkool gesteld! Mijn favoriete blijft toch: “Ben jij een jongen of een meisje?” En ook “Waarom ben jij hier?

En tijdens een spel vol beweging in de ruimte, kwam de vraag aan bod of je altijd naar je ouders moet luisteren. Niet altijd, zo bleek. Want “soms moet je je eigen gang gaan om iets nieuws te doen. Je zal ook nooit samen met je mama en papa je echtgenoot vinden.“.

Een pak vragen liggen dus te wachten voor de workshops in Wijnegem en Lint die eind september starten. Er zijn nog een paar plekjes vrij! Info op  www.denkkaravaan.be/workshops/

Gratis workshops filosoferen tijdens Wijnegem Draait!

 

Benieuwd wat deze bloemkool met filosoferen te maken heeft? Of hoe je als ouder omgaat met al die vragen die je kind je stelt?
Wil je ideeën opdoen voor in je klas?

Wees welkom op zaterdag 2 of zondag 3 september tijdens het openingsfeest van ’t Gasthuis in Wijnegem. De Denkkaravaan slaat er het hele weekend haar tenten op en trakteert met GRATIS workshops voor kinderen en volwassenen:

ZATERDAG 2 september 2017

14.00-14.20: Hoeveel vragen wonen er in jouw hoofd?
(deur sluit tussen 14.00-14.20)
In deze workshop stellen we vragen aan een mysterieuze ‘gast’. Echt alle vragen zijn welkom. Benieuwd hoeveel wij er samen kunnen afvuren? En welke vragen echt filosofisch zijn? Zet je nieuwsgierigheidsbril op en kom meedoen!

15.00-15.20: Filosofische speeltuin
(doorlopend)
Een plek waar nieuwsgierige kinderen en twijfelende ouders mogen denken, spelen en lachen. Met de hulp van fotokaarten, korte vragen en creatieve opdrachten maak je de filosoof in jezelf wakker. Je kan alleen komen spelen, met je vrienden of je (groot)ouders.

16.00-16.20: Hoeveel vragen wonen er in jouw hoofd?
(deur sluit tussen 16.00-16.20)

ZONDAG 3 september 2017

10.00-10.20: Hoeveel vragen wonen er in jouw hoofd?
(deur sluit tussen 10.00-10.20)
In deze workshop stellen we vragen aan een mysterieuze ‘gast’. Echt alle vragen zijn welkom. Benieuwd hoeveel wij er samen kunnen afvuren? En welke vragen echt filosofisch zijn? Zet je nieuwsgierigheidsbril op en kom meedoen!

11.00-11.20: Filosofische speeltuin
(doorlopend)
Een plek waar nieuwsgierige kinderen en twijfelende ouders mogen denken, spelen en lachen. Met de hulp van fotokaarten, korte vragen en creatieve opdrachten maak je de filosoof in jezelf wakker. Je kan alleen komen spelen, met je vrienden of je (groot)ouders.

15.00-15.20: Hoeveel vragen wonen er in jouw hoofd?
(deur sluit tussen 15.00-15.20)

16.00-16.20: Filosofische speeltuin
(doorlopend)

Locatie: ’t Gasthuis, Turnhoutsebaan 199, Wijnegem

Het volledige programma vind je hier.

Op denkavontuur! Filosofische workshops voor kinderen

Kan een olifant blij zijn? Wie ben je voor je geboren wordt? Maakt een kunstenaar altijd kunst? Als je doet alsof, lieg je dan?

Zou jouw nieuwsgierig aagje het wel fijn vinden om in een kleine groep over deze vragen na te denken? Dat kan vanaf nu! Schrijf snel in voor de eerste reeks speelse workshops filosoferen! We gaan in primeur in Lint en Wijnegem. Alle kinderen van 8 tot 10 jaar (°2009-2008-2007) zijn welkom.

Klik op Lint of Wijnegem voor meer informatie. De plaatsen zijn beperkt!